System Sensor PIC to program komunikacyjny oparty o wirtualne tablice i
karty.
Umożliwia tworzenie spersonalizowanych zestawów komunikatów dla osób niemówiących lub z ograniczoną motoryką.
Całość działa z czujnikami (dotyk, zbliżenie, dmuchany, przełącznik), ruchem głowy (System Sensor
Mysz) oraz wzrokiem (Tobii 4C/5).
🔹 Czym są tablice i karty?
Tablice - ekranowe zbiory kart, ułożone w siatce. Mogą tworzyć wielopoziomowe menu (np.
„Potrzeby” → „Jedzenie” → „Napoje”).
Karty - pojedyncze pola z tekstem, piktogramem lub zdjęciem,
uruchamiające syntezę mowy, przejście do innej tablicy, akcję (np. pilot IR) lub makro.
Wybór kart może odbywać się: czujnikiem, przełącznikiem, czujnikiem oddechu, skanowaniem
automatycznym, ruchem głowy lub śledzeniem wzroku (Tobii).
Bezpośredni wybór - wzrok (Tobii), ruch głowy (Mysz) lub dotyk/klik myszą.
Makra i przejścia - karta może: wypowiedzieć komunikat, przejść do innej tablicy, włączyć
pilot IR (TV/dekoder), wstawić tekst do bufora, uruchomić alarm.
🎛️ Personalizacja i edycja
Edytor tablic - dodawanie/usuwanie kart, zmiana kolejności, koloru, rozmiaru, ikon i
podpisów.
Słownik mowy - własne frazy, odmiana, skróty i gotowe komunikaty sytuacyjne.
Profile użytkownika - różne układy dla dziecka, dorosłego, terapii, szkoły; szybkie
przełączanie.
Import/eksport - kopie zapasowe tablic i kart, przenoszenie między komputerami.
🗣️ Syntezator mowy i przykłady kart
Prośby: „Proszę o picie”, „Popraw poduszkę”, „Zbyt głośno”.
🧭 Pierwsze uruchomienie krok po kroku - instrukcja dla opiekuna
Poniżej znajdziesz najważniejsze ekrany programu System Sensor PIC razem z aplikacją
System Sensor EyeControl, która pozwala sterować komputerem wzrokiem
(kamery Tobii Eye Tracker 4C i Tobii 5). Każdy krok pokazuje,
co widać na ekranie i co należy zrobić. Większość czynności wykonujesz raz -
przy pierwszym uruchomieniu. Kliknij w obrazek, żeby go powiększyć.
⚠️ Dwa tryby sterowania - wybierz właściwy
Program System Sensor PIC działa w jednym z dwóch trybów:
Sterowanie wzrokiem (Tobii) - dla osób bez kontrolowanego ruchu ciała. Wymaga kalibracji (kroki 1-5).
Sterowanie czujnikiem lub przełącznikiem - dla osób, które potrafią wykonać kontrolowany ruch (palec, dłoń, stopa, usta, broda, głowa). Program sam skanuje kolejne karty, użytkownik potwierdza ruchem ciała. Kalibracja Tobii nie jest potrzebna.
Tryb przełącza się jednym kwadratikiem w oknie Ustawienia - opis w Kroku 6.
Jeśli użytkownik steruje czujnikiem - możesz pominąć kroki 2-5 (kalibracja) i przejść od razu do kroku 6.
Krok 1. Uruchom program sterowania wzrokiem
Po włączeniu komputera pojawia się okno System Sensor EyeControl.
Zielona kropka obok nazwy kamery (np. „Tobii Eye Tracker 5 - aktywne")
oznacza, że urządzenie jest gotowe do pracy.
Cztery duże przyciski oznaczają:
PIC (wózek) - uruchom program komunikatora,
czerwony - wyłącz sterowanie wzrokiem,
zielony trójkąt - włącz lub wznów sterowanie,
klucz z śrubokrętem - ustawienia programu.
Krok 2. Kalibracja - żeby kursor trafiał tam, gdzie patrzysz
Przy pierwszym uruchomieniu program pokaże ekran Kalibracja.
Usiądź wygodnie przed monitorem, w odległości 50-70 cm.
Trzymaj głowę nieruchomo i ruszaj tylko oczami.
Gdy jesteś gotowy - patrz na kropki, które pojawią się kolejno na ekranie.
Aby przerwać - naciśnij klawisz ESC.
Krok 3. Patrz na kropki kalibracyjne
Na czarnym ekranie pojawi się pojedyncza kropka. Zatrzymaj na niej wzrok
przez chwilę. Gdy program ją odczyta, pojawi się następna - w innym miejscu.
Wystarczy patrzeć naturalnie, bez siłowania się. Cały proces trwa
około kilkunastu sekund.
Krok 4. Sprawdźmy celność - 5 kółek
Po kalibracji program sprawdza, jak dokładnie trafia w miejsce, na które patrzysz.
Popatrz po kolei na każde z pięciu kółek - trafione zmieni kolor
na zielony.
W dolnej części ekranu widać licznik postępu (np. „Zaliczone: 3 / 5").
Krok 5. Zobacz wynik dostrojenia
Program pokaże ocenę od 0 do 100 punktów. Zielona ramka
i napis „Świetne dostrojenie" oznacza, że kursor będzie trafiał bardzo
dokładnie (średni błąd około 1,5 cm na typowym monitorze).
Do wyboru są dwa przyciski:
Powtórz kalibrację - gdy wynik jest niski,
OK, zaczynajmy! - gdy wynik jest dobry.
Kliknij obrazek, żeby powiększyć. Wersja okna: v23.22.4.26 (2026-04-22).
Krok 6. Okno Ustawienia - pełny opis wszystkich pozycji
Okno Ustawienia otwierasz kartą Ustawienia na tablicy głównej (w prawym dolnym rogu) albo skrótem klawiszowym. Zawiera cztery sekcje oraz pasek przycisków u dołu.
1. Ustawienia ogólne
Przeskok kolumn i wierszy - suwak Wolniej ← → Szybciej, wartość w milisekundach (na zdjęciu 900 ms). Określa, co ile czasu program przechodzi automatycznie do następnej karty podczas skanowania. Dobra wartość startowa: 800-1200 ms dla początkującego, potem stopniowo szybciej.
Rozmiar czcionki - lista rozwijana (na zdjęciu 16). Większa czcionka = lepiej widać podpisy kart, mniej zmęczenia wzroku.
Motyw kolorystyczny - Domyślny (niebieski), Czarny albo Jasny. Czarny pomaga w ciemnym pomieszczeniu i przy wrażliwych oczach; Jasny przy mocnym świetle dziennym. Podgląd trzech motywów poniżej.
Podgląd trzech motywów kolorystycznych (na przykładzie tablicy „Ustawienia" w programie):
Domyślny (niebieski)
Czarny
Jasny
Motyw zmieniasz w polu „Motyw kolorystyczny" na liście rozwijanej. Zmiana działa od razu - bez restartu programu. Jak dobrać? Zaczynaj od Domyślnego (niebieskiego); jeśli użytkownik mruży oczy albo łatwo się męczy w jasnym pokoju - wybierz Czarny; jeśli karty wydają się „wygaszone" przy mocnym świetle z okna - wybierz Jasny.
⚠️ NAJWAŻNIEJSZY PRZEŁĄCZNIK - tryb sterowania
Pod trzema regulacjami powyżej, po prawej stronie, znajduje się mały kwadratik (checkbox) z długim opisem:
„Jak zaznaczone jest włączone jest skanowanie, a jak odznaczone, to włączone jest sterowanie oczami."
Odznaczony (pusty) = sterowanie wzrokiem (Tobii). Program nie skanuje - czeka, aż użytkownik popatrzy na kartę.
Zaznaczony (z ptaszkiem ✓) = sterowanie czujnikiem lub przełącznikiem. Program sam skanuje wiersze i kolumny (podświetla je czerwonym obramowaniem), a użytkownik potwierdza wybór ruchem ciała.
Zasada: gdy użytkownik obsługuje komunikator czujnikiem (dotykiem, dmuchnięciem, palcem, stopą, brodą) - zaznacz ten kwadratik. Gdy wzrokiem - zostaw pusty.
2. Komunikacja z centralką
Nad sekcją widoczny podpis: „Nowa tablica po dodaniu będzie pusta."
Port - lista wyboru. Najczęściej zostawia się Auto - program sam znajdzie centralkę podłączoną przez USB. Jeśli są problemy z połączeniem, wybierz konkretny port (np. COM3).
Wybrany głos - głos syntezatora mowy. Domyślnie Microsoft Paulina Desktop - Polish (pl-PL). Po doinstalowaniu w Windows można używać innych głosów polskich (Zosia, Agnieszka, Ewa).
Szybkość mowy - suwak; wartość 0 to tempo standardowe. Przesuwając w lewo - mówi wolniej (lepiej dla osób starszych albo uczących się rozumieć syntezator), w prawo - szybciej.
3. Licencja
Klucz licencji - pole tekstowe, format XXXX-XXXX-XXXX-XXXX-XXXX (5 grup po 4 znaki). Wklejasz kod otrzymany od producenta po zakupie.
Sprawdź / Aktywuj - po kliknięciu program sprawdza klucz i go zapisuje. Wymaga jednorazowego połączenia z internetem.
Wyczyść - usuwa klucz z pola (np. przy wpisywaniu nowego albo w razie pomyłki).
Status - pod przyciskami. „brak licencji" jeśli nie aktywowano; po aktywacji pojawia się data ważności lub adnotacja „aktywna".
4. Uruchamianie
Pod nagłówkiem sekcji: „Wpisy w rejestrze HKCU\Software\Microsoft\Windows\CurrentVersion\Run - bez uprawnień administratora." (nic nie trzeba robić ręcznie - zaznaczenia same modyfikują ten fragment rejestru).
System Sensor PIC - uruchom przy starcie systemu Windows - zaznacz, żeby komunikator włączał się zaraz po zalogowaniu do Windows.
System Sensor EyeControl - uruchom przy starcie systemu Windows (zminimalizowany) - zaznacz, jeśli użytkownik steruje wzrokiem. Program sterowania wzrokiem działa w tle od momentu włączenia komputera.
Uruchamiaj System Sensor EyeControl razem z PIC (zminimalizowany) - łączy oba programy: gdy uruchamiasz PIC, EyeControl wstanie automatycznie.
Zalecenie dla sterowania wzrokiem: zaznacz wszystkie trzy pola.
Zalecenie dla sterowania czujnikiem: zaznacz tylko pierwsze (PIC przy starcie) - EyeControl nie jest wtedy potrzebny.
5. Pasek przycisków (u dołu okna)
Informacje - okno z informacjami o wersji programu, producencie, licencji.
Eksport - zapisuje wszystkie ustawienia i tablice do pliku (kopia zapasowa).
Import - wczytuje ustawienia z pliku (np. przy przenoszeniu na nowy komputer).
Pomoc zdalna (zielony) - uruchamia moduł łączenia z technikiem lub terapeutą przez internet.
Informacja (niebieski) - szybka podpowiedź o znaczeniu ustawień.
OK - zapisuje zmiany i zamyka okno.
Anuluj - zamyka okno bez zapisywania.
Krok 7. To zobaczy użytkownik
Tablica główna to pierwszy ekran dla osoby korzystającej z komunikatora.
Zawiera dwa elementy:
Pasek słów u góry - najczęstsze wyrazy (Tak, Nie, Chcę jeść, Proszę, Dziękuję, Pomóż mi),
Siatkę kart z ikonami - ABC (pisanie), Picie i jedzenie, Pilot TV, Komunikaty, TAK/NIE, Głośniej / Ciszej, Alarm opiekuna, Ustawienia.
Każda karta wypowiada komunikat głosem syntezy albo otwiera kolejną tablicę (np. pełny alfabet lub listę części ciała, które bolą).
🎛️ Personalizacja - jak opiekun tworzy własne tablice i karty
System Sensor PIC pozwala opiekunowi tworzyć własne tablice
i własne karty - dopasowane do potrzeb konkretnej osoby, np. ze zdjęciami
bliskich, ulubionymi potrawami albo komunikatami medycznymi. Poniżej pokazujemy, jak wygląda edytor.
Dodawanie i edycja tablic
Okno Edycja tablic pokazuje wszystkie tablice w systemie.
Po lewej - dodajesz nową tablicę: wpisz Tytuł, ustaw suwakami liczbę Wierszy i Kolumn, kliknij Dodaj.
Po prawej - masz listę istniejących tablic: TABLICA GŁÓWNA, Alfabet ABC, Komunikaty PCS, Pilot TV, Telefon i inne.
Zaznacz tablicę i kliknij Edytuj - otworzy się jej zawartość do poprawek. Usuń - skasowanie.
Edycja pojedynczej karty
Każda karta na tablicy ma dwie strony ustawień:
Wygląd: Tytuł, Obrazek, Kadrowanie,
Działanie: co się stanie po wybraniu karty - otwórz inną tablicę, wyślij polecenie pilota, wykonaj akcję programu, odtwórz dźwięk, powiedz tekst, otwórz plik.
Najczęstsze ustawienie: tytuł + obrazek + „Powiedz tekst" - i karta mówi głosem syntezy to, co wpisze opiekun.
Własne obrazki na kartach
Możesz wczytać własne zdjęcie - np. bliskiej osoby, ulubionego kubka
albo zdjęcie leku - i wykadrować fragment, który pojawi się na karcie.
Kliknij Wczytaj obrazek z dysku,
Kliknij i przeciągnij myszą, żeby wybrać fragment (po prawej widać podgląd),
Kliknij OK, żeby zaakceptować.
Gotowe ikony znajdują się w folderze C:\Users\Public\Documents\System Sensor PIC\Grafika.
Poniżej znajduje się pełna galeria 39 ekranów programu System Sensor PIC
i System Sensor EyeControl - tablice, okna ustawień, kalibracja Tobii,
edycja kart, personalizacja. Kliknij w dowolne zdjęcie, żeby je powiększyć.
Przedstawione widoki mogą nie w pełni odzwierciedlać obecny układ interfejsu, ponieważ komunikator
ciągle się rozwija i zyskuje nowe funkcje.
