Zastosowania System Sensor EyeControl

Co obsługujesz wzrokiem i jak skonfigurować Windows pod sterowanie oczami - praktyczny przewodnik.

🧭 O czym jest ta strona

System Sensor EyeControl zamienia Twój wzrok w mysz Windows - kursor podąża za wzrokiem i automatycznie klika po chwili zatrzymania (dwell click). Ta strona zbiera wszystko, co możesz za jego pomocą obsługiwać, oraz konkretne ustawienia Windows, które sprawiają, że sterowanie oczami jest wygodne.

📥 Dopiero instalujesz EyeControl? Zacznij od instrukcji krok po kroku: Instalacja EyeControl i Tobii →. Po instalacji wróć tu, żeby ustawić Windows i poznać tablice treningowe oraz aplikacje webowe.

🖥️ Co obsługujesz wzrokiem po instalacji EyeControl

EyeControl to systemowa mysz Windows sterowana wzrokiem - wszędzie tam, gdzie zwykle klikasz myszą, teraz klikasz wzrokiem (dwell-klik). Poniżej cztery najczęstsze obszary użycia:

🪟 Cały Windows

Pulpit, menu Start, przeglądarka, Office, poczta, YouTube, komunikatory, gry. EyeControl nie ingeruje w Windows - udaje zwykłą mysz, więc działa z każdą aplikacją.

Skrót F4 włącza / wyłącza sterowanie z dowolnego miejsca.

🎯 Tablice treningowe i rehabilitacyjne

Zestaw ćwiczeń online do treningu wzroku, uwagi i koordynacji oko-dłoń. Działa w przeglądarce - wzrokiem lub myszą.

Otwórz Trening.html

🌐 Aplikacje webowe

Działają w przeglądarce, nic nie instalujesz - wystarczy otworzyć link. PIC 2.0 to komunikator AAC online; Mysz + Klawiatura to ekranowe narzędzia z dwell-klikiem.

💬 Program System Sensor PIC

Desktopowy komunikator AAC z rodziny System Sensor - tablice, karty, słownik, sweep, ContentPacks, licencjonowanie.

Uruchamiasz go przyciskiem PIC w oknie EyeControl.

Opis PIC

📸 Galeria - tablice treningowe i rehabilitacyjne sterowane wzrokiem

Przykładowe ekrany tablic (kliknij, aby powiększyć). Wszystkie uruchamiasz z przeglądarki:

Otwórz Trening.html

⚙️ Jak skonfigurować Windows pod sterowanie wzrokiem

EyeControl zamienia wzrok w mysz, ale sam Windows w domyślnych ustawieniach jest projektowany pod palec i precyzyjną mysz - małe ikony, wąskie paski, szybkie animacje. Poniższe zmiany znacząco ułatwiają codzienną pracę wzrokiem. Większość z nich zajmuje kilka minut i jest w pełni odwracalna.

💡 Porada ogólna: zmiany najłatwiej zrobi Ci asystent / opiekun przy pierwszej instalacji - ustawienia Windows zostaną zapamiętane i nie trzeba będzie do nich wracać. Wszystkie ścieżki podajemy dla Windows 11 (w Windows 10 nazwy są bardzo podobne).

1. Powiększ kursor i wskaźnik myszy

Najważniejsza zmiana - duży, kolorowy kursor jest znacznie łatwiejszy do śledzenia wzrokiem i mniej „gubi się" w interfejsie.

2. Powiększ interfejs systemu (skalowanie i tekst)

Duże przyciski i teksty dają większe „cele" dla dwell-klika - mniej pomyłek przy klikaniu wzrokiem.

  • Ustawienia → System → Ekran → Skala - ustaw 125% lub 150% (przy monitorach 24" i większych czasem 175%). Windows zaleci restart aplikacji.
  • Ustawienia → Dostępność → Rozmiar tekstu - suwak Rozmiar tekstu, potwierdź przyciskiem Zastosuj. Działa także w aplikacjach Office, Edge, poczcie.
  • Pasek zadań: kliknij prawym przyciskiem pasek → Ustawienia paska zadań → Zachowania paska zadań → Wyrównaj pasek zadań: Lewa oraz odznacz Ukryj pasek zadań. W Windows 11 Pro można też powiększyć ikony paska zadań przez edycję rejestru (klucz TaskbarSi).
  • Pulpit: prawy klik pulpitu → Widok → Duże ikony.

3. Wyłącz animacje i efekty przezroczystości

Animacje okien, przezroczystość i efekty ruchu sprawiają, że elementy „uciekają" spod wzroku i dwell-klik robi się mniej precyzyjny.

  • Ustawienia → Dostępność → Efekty wizualne - wyłącz Efekty przezroczystości oraz Efekty animacji.
  • Skróć czas autowyłączania ramki: Ustawienia → Dostępność → Efekty wizualne → Odrzuć powiadomienia - ustaw np. 30 s lub 1 min, żeby toasty same znikały.

4. Włącz Snap Assist - automatyczne układanie okien

Bez myszy ręcznej trudno jest przeciągać okna do rogów. Snap Assist robi to jednym kliknięciem.

  • Ustawienia → System → Wielozadaniowość → Przyciąganie okien - zostaw włączone wszystkie opcje (Pokaż układy przyciągania po najechaniu na przycisk maksymalizacji - to najważniejsze dla wzroku).
  • W efekcie: najedź wzrokiem na przycisk maksymalizacji okna (kwadracik obok X), poczekaj 2-3 s - Windows pokaże szablony układów, wybierasz pole dwell-klikiem.

5. Klawiatura ekranowa - ważna, kiedy nie masz „szpiega" na asystencie

Windows ma dwie klawiatury ekranowe - wybierz Klawiaturę dotykową, bo ma większe klawisze i lepsze dwell-kliki.

  • Ustawienia → Personalizacja → Pasek zadań → Ikony narożnika paska zadań → Klawiatura dotykowa: Włącz. Klawiatura pojawi się na małej ikonce obok zegara - jeden dwell otwiera klawiaturę.
  • W klawiaturze dotykowej: ikonka koła zębatego → Rozmiar klawiatury (ustaw 100-120%) oraz Motyw (jasny lub ciemny).
  • Alternatywnie: System Sensor PIC (desktop) lub System Sensor Mysz + Klawiatura mają własne klawiatury ekranowe zaprojektowane pod dwell-klik.

6. Dyktowanie głosem - tam, gdzie to możliwe

Gdy pacjent jeszcze mówi, dyktowanie jest wielokrotnie szybsze niż pisanie klawiaturą ekranową.

  • Włącz: Win+H w dowolnym polu tekstowym (Windows 11) - otworzy się okno dyktowania.
  • Sprawdź: Ustawienia → Czas i język → Mowa - wybierz Polski (Polska) jako język mowy.
  • Włącz Automatyczne stawianie znaków interpunkcyjnych (w oknie dyktowania, ikonka koła zębatego).

7. Uruchamianie aplikacji - duże skróty na pulpicie

Najczęściej używane aplikacje zamień w duże, kolorowe skróty na pulpicie - łatwiej trafić wzrokiem niż w ikonę w menu Start.

  • Prawy klik na pulpicie → Nowy → Skrót, a potem: prawy klik na skrócie → Właściwości → Zmień ikonę - wybierz wyrazistą ikonę.
  • Przypnij najczęstsze aplikacje do paska zadań (Edge, Office, PIC, EyeControl, poczta).
  • Ustaw EyeControl, aby uruchamiał się automatycznie: Ustawienia EyeControl → zakładka Start → Autostart przy uruchomieniu Windows.

8. Ułatwienia klawiatury (Sticky Keys, Filter Keys)

Jeżeli pacjent klika także czujnikiem RS232 lub pojedynczym przyciskiem, włącz Klawisze trwałe:

  • Ustawienia → Dostępność → Klawiatura → Klawisze trwałe: Włącz - skróty Ctrl+C, Alt+F4 można wtedy wpisywać klawisz po klawiszu, bez trzymania.
  • Klawisze filtru (tam samo) - ignoruje krótkie, przypadkowe naciśnięcia klawiszy (ważne przy drżeniu dłoni).

9. Tryb ciemny i nocne światło

Ciemny motyw męczy mniej oczy, a „Night Light" redukuje niebieskie światło wieczorem - ważne, bo sesje sterowania wzrokiem często trwają godzinami.

  • Ustawienia → Personalizacja → Kolory → Tryb: Ciemny.
  • Ustawienia → System → Ekran → Nocne światło: Włącz, a w Ustawienia nocnego światła ustaw harmonogram od zmierzchu do świtu.

10. Pozycja czujnika i otoczenie

Najlepsza konfiguracja Windows nie pomoże, jeśli czujnik jest źle zamocowany. Dwie zasady kluczowe dla Tobii i kamerek internetowych:

  • Czujnik pod ekranem, wyrównany centralnie, 50-80 cm od oczu użytkownika (przy Tobii 5L: do 95 cm). W Tobii Experience zobaczysz podgląd „obu oczu jako jasne kropki w prostokącie" - powinny być na środku.
  • Unikaj bezpośredniego światła na twarz (słońce z okna, silna lampa) - powoduje odbicia w okularach / soczewkach i mylne śledzenie. Idealne jest miękkie, równomierne oświetlenie z boku.
  • Osoby noszące okulary: w Tobii Experience utwórz dwa profile kalibracji - jeden w okularach, jeden bez. Wybieraj profil przed sesją.

11. Wbudowana „Kontrola wzroku" Windows - kiedy warto włączyć

Windows 10/11 ma własną, wbudowaną funkcję Kontrola wzroku (Eye Control Microsoft). To uzupełnienie, nie zamiennik EyeControl - daje np. launchpad z gotowymi akcjami (przewijanie, klik prawym, klawiatura ekranowa, zamiana tekstu na mowę).

  • Włącz: Ustawienia → Dostępność → Kontrola wzroku: Włącz.
  • Uwaga: wbudowana Kontrola wzroku jest zaprojektowana głównie dla Tobii 4C i jej klawiatura obsługuje tylko układ EN-US. Do pisania po polsku lepiej użyć klawiatury dotykowej Windows lub klawiatury w PIC.
  • W launchpadzie warto włączyć Gaze cursor (czerwona kropka pokazuje, gdzie system „widzi" wzrok) - dobre do nauki i diagnostyki.

12. Lupa (Magnifier) - awaryjne powiększenie

Gdy akurat trafisz na stronę z maleńkim przyciskiem „Zamknij" lub polem wyboru, szybkie powiększenie rozwiązuje problem.

  • Włącz: Win++, wyłącz: Win+Esc.
  • Tryby: Pełny ekran (cały Windows powiększony) lub Zadokowany (pasek powiększenia przy górze).

📋 Minimalny zestaw na start (5 minut)

Jeśli nie masz czasu na wszystko, zrób te cztery rzeczy:

  1. Rozmiar kursora 4-6, kolor żółty / czerwony.
  2. Skalowanie ekranu 125-150%.
  3. Wyłączone animacje i przezroczystość.
  4. Klawiatura dotykowa przypięta do paska zadań.

Źródła i dalsza lektura: Microsoft - Ułatwianie korzystania z myszy i klawiatury, Microsoft - Podstawy Kontroli wzroku, Microsoft - Rozwiązywanie problemów z Kontrolą wzroku, Tobii Help - Get started with Windows Eye Control.

🔗 Powiązane tematy